5 ارديبهشت 1388 ساعت 13:13 http://www.ayandehroshan.com/vdci2.awtt1avccb.html -------------------------------------------------- عنوان : آرامش در سایۀ انتظار حسن‌علی نوروزی -------------------------------------------------- متن : مقدمهیکی از مقوله‌های اساسی آموزۀ مهدویت که در تحقق حکومت عدل امام زمان(عجّل الله تعالی فرجه الشریف) نقش مهم و تعیین‌کننده دارد مسئله انتظار است که می‌توان آن را به لحاظ نظری و عملی با روی‌کردهای مختلفی در جهت زمینه‌سازی ظهور حضرت(عجّل الله تعالی فرجه الشریف) مورد بررسی و کاوش قرار داد. عنصر انتظار مهدی موعود در فرهنگ غنی اسلام به خصوص در مذهب شیعه اثنی‌عشری از جای‌گاه رفیع و ارزش‌مندی برخوردار است که آن‌ را در میان مباحث مختلف مهدویّت متمایز کرده است. مقولۀ انتظار با مفهوم ژرف و عمیق خود و با ظرفیت‌ها و قابلیت‌های بسیاری که از آن در متون دینی و روایی، بیان شده می‌تواند کارکردهای عملی فراوان را در حوزه‌های مختلف علوم انسانی داشته باشد.انتظار پدیدۀ معروف، آشنا و بی‌نظیری است که هم‌واره بشریّت با فطرت خود و با اطاعت و پیروی از انبیا و اولیا الهی چشم به‌راه تحقق امریست که در هیچ مقطع از تاریخ به صورت کامل بدان دست نیافته و در آرزوی آن با تمام وجود بی‌قراری می‌کند، چشم به‌راه جامعه‌ای‌ست نورانی، امن، آباد و پاک که با ظهور فردی معصوم(علیه السلام) از خاندان رسول اعظم(صلّی الله علیه و آله و سلم) بوی مردم گشوده می‌گردد، انتظاری که با فراهم شدن زمینه‌های شکوفایی آن، خواهد شکفت و آن وقتی است که همگان از عمق وجود خود خواهان، عدالت اجتماعی فراگیر و صلحی پایدار و جهانی امنیت و اجتماعی و روانی و رشد و شکوفایی معنوی باشند و در طلب آن مصلح کل، با فراهم کردن زمینه‌های ظهور بکوشند. بی‌گمان تحقق چنین انقلاب و تحوّلی در تاریخ، به مردان بزرگ، متعهد بصیر و آگاه، مصمم و نیرومند، با اراده و بلند نظر و مخلصی نیاز دارد که علاوه بر اصلاح خویش، در جهت ساختن جامعه‌ای سالم و دینی هم‌وار بکوشند، انتظار ظهور مهدی(عجّل الله تعالی فرجه الشریف)، شوق یاری و هم‌راهی در هر شرایطی در منتظرانش ایجاد می‌کند و به انسان هویت و نشاط و امید و حیات می‌بخشد و او را از پوچی و بی‌هدفی نجات می‌بخشد و هدف‌دارش می‌نماید، به‌هرحال انتظار منشأ حرکات و تحولات بسیاری در روح و روان و سراسر وجود آدمی خواهد بود تا جایی که برخی از دانش‌مندان علم روان‌شناسی، اصل انتظار را مبنای انگیزش و رفتارهای آدمی در کنار دیگران عوامل می‌دانند. برخی می‌گویند:روان‌شناسان شناختی فرض می‌کنند که انگیزش نهفته در رفتار شخص، یک انتخاب سنجیده و هوشیار برای رفتار کردن به شیوۀ خاص به منظور دست‌یابی به پیامبر مورد انتظار است و این انگیزش شامل کنش متقابل نیروها است. نظریۀ انتظار بیان می‌کند که افراد به خاطر انتظار دریافت‌های ارزش‌مند، دست‌یابی به اهداف مطلوب و اجتناب از پیامدهای نامطلوب دست به رفتار می‌زنند. بدین روی جا دارد ابعاد و آثار فراوان انتظار مهدی(علیه السلام) ـ که یک انتظار خاص است که در همۀ حوزه‌های علوم انسانی و ابعاد زندگی انسان کاربرد دارد ـ را بشناسیم و دربارۀ تأثیرات فراوان آن در اجتماع و در عرصه‌های مختلف جوامع انسانی تحقیق کنیم.در این نوشتار از میان آثار فراوان انتظار مهدی موعود(عجّل الله تعالی فرجه الشریف) به برخی از آنها که در حوزۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی کاربردی بیشتر دارد مورد بررسی قرار می‌گیرد، آثاری هم‌چون امیدواری در قبال ناامیدی، نشاط و شادی در مقابل افسردگی و اضطراب و بی‌حالی، هویت‌بخشی و احساس شخصیت در مقابل احساس پوچی و بی‌هویتی و... .در ضرورت سخن قبل از ورود به اصل بحث، از آثار عنصر انتظار نکاتی ذکر می‌گردد:1.‌ ارایه معنایی جامع از انتظار و نقش آن در جامعه و معرفی آن به همۀ مکاتب منجی‌گرا و موعودباور؛2. استخراج و کشف آثار انتظار در حوزه‌های مختلف انسانی و ترویج و تبیین آنها در میان جامعه؛3. شناخت همه‌جانبۀ مقولۀ انتظار و توجه به قابلیت‌ها و کارکردهای مختلف آن؛4. تبیین وظایف منتظران و نقششان در تشکیل دولت زمینه‌ساز ظهور؛5. ترویج فرهنگ مهدوی و تثبیت روحیۀ مهدی‌باور و امیدوار به آینده در جامعه؛6. فراهم